fbpx
Inżynier Jakości
Będę Ci także wdzięczny za każdy komentarz i Twoje “Lubię to”. Pomóż mi szerzyć informację o jakości i przekaż adres bloga wszystkim Twoim znajomym 🙂 Z góry Ci za to dziękuję.
AS 13100 - o co chodzi?

AS13100 i seria AS13000-13006 – czyli nowe wymagania jakościowe — silniki odrzutowe

Branża silników odrzutowych w końcu zunifikowała zarządzanie jakością. OEM zrzeszeni w obrębie AESQ (Safran, GE, Rolls-Royce i Pratt&Whitney) wraz z grupą firm wspierających ten proces jak np. MTU Aero Engines, czy Honeywell wydała serie norm opisujących wymagania w całym łańcuchu dostaw. Jest to świetna wiadomość dla firm dostarczających części. Dostawcy zazwyczaj produkowali wyroby koniec, końców dla każdego „OEM”. Musieli uwzględnić różne wymagania. Teraz ma się to zmienić, dlatego przybliżę, co zawierają poszczególne normy i dlaczego powstał AS13100.

AS13100 – Jakość oparta na dobrych praktykach

Branża lotnicza silników odrzutowych jest, a może wypada już teraz napisać… była dość skostniała. Utrzymywała przez lata własne podejście do jakości wynikające z praktyk stosowanych w danych firmach. Oczywiście powstał zunifikowany standard AS 9100, ktoś opracował wymagania do First Article Inspection… ale to było mało.

Branża samochodowa rozwijała się szybszym tempem… Tak powstawały kolejne podręczniki AIAG do FMEA, SPC, Problem Solving.

Po wielu latach branża silników odrzutowych doszła do wniosku, że jeżeli sprawdza się to w motoryzacji z powodzeniem, to co stoi na przeszkodzie, aby zrobić to u nas?

Jak to w lotnictwie, od słów do czynów… i po 8 latach mamy coś na wzór Podręczników do Core Tools’ów i jeden duży standard al’a IATF…

I powiem szczerze, że mnie to bardzo cieszy, bo wygląda to bardzo sensownie:

AS13100

Widać w tym dobrą rękę i oparcie na dobrych praktykach z Automotive i po części z lotnictwa np. AS13002, czy AS13001 (czegoś takiego w motoryzacji nie ma).

Wejdźmy w poszczególne normy, co zawierają?

AS13100 – Opis i wymagania

AS13100 – Wymagania systemu zarządzania jakością AESQ dla organizacji projektujących i produkujących komponenty silników odrzutowych.

Jest to standard bazujący na ISO 9001 z rozszerzeniem o specyficzne wymagania branży silników odrzutowych.

Standard ten definiuje system zarządzania jakością w całej organizacji. Przechodzimy cykl PDCA od zrozumienia kontekstu organizacji, zdefiniowania planu, celów, oceny zagrożeń i zdefiniowania planu działania.

AS13100 zawiera również rozdziały dotyczące zapewnienia zasobów do wykonywania produkcji/usług, zapewnienia przywództwa i odpowiedzialności. Następnie przechodzi do zasad wytwarzania wyrobu lub usługi, niezbędnych aspektów kontroli, nadzorowania i zapisów.

Ostatnią częścią standardu AS13100 jest przegląd wyników i doskonalenie systemu.

AS13000 – Problem Solving 8D – czyli rozwiązywanie problemów

Jedna z pierwszych norm serii, która powstała już w 2014. Najlepiej rozpocząć od najłatwiejszego, czyli od rozwiązywania problemów.

Kto pracował w lotnictwie, ten wie, że rozwiązywanie problemów to duża część pracy.

Grupa AESQ skorzystała ze sprawdzonej metody i opisała skrupulatnie Problem Solving 8D w normie AS13000.

Mamy tutaj do czynienia z kolejnymi 8 punktami dochodzenia przyczyn problemu i wdrażania działań zapobiegawczych.

AS13001 – Delegowanie możliwości zwolnienia produktu przez producenta

Do tej pory niektórzy OEM delegowali możliwość zwalniania materiału, wyrobu i wprowadzania zmian w produkcji. Inni na to nie pozwalali. W ten sposób u dostawców działało kilka systemów zwalniania materiału, produktów, co powodowało wiele zamieszania.

Specyfikacja AS13001 definiuje proste zasady zwalniania produktu przez producenta, dla każdego OEM w ten sam sposób.

Myślę, że to sporo ułatwia.

AS13002 – Wymagania dotyczące opracowywania i kwalifikowania planów alternatywnej częstotliwości kontroli

AS13002 definiuje najlepsze praktyki do określenia częstotliwości inspekcji wyrobu, charakterystyk.

Charakterystyki projektowe, które nie są objęte tym zakresem, obejmują systemy elektroniczne, elektromechaniczne lub mechaniczne, w przypadku gdy zatwierdzone są alternatywne sposoby odbioru, takie jak procedury testów akceptacyjnych (ATP).

AS13002 nie określa procesów identyfikacji lub przekazywania informacji o klasyfikacji części, lub charakterystyk projektowych.

AS13003 – MSA

AS13003 zawiera minimalne wymagania dotyczące przeprowadzania Analizy Systemów Pomiarowych (MSA).

MSA wykonuje się dla zdefiniowanych charakterystyk na rysunku lub w specyfikacjach. Świetnie, że w końcu to zunifikowano.

Czym dokładnie jest MSA możesz przeczytać TUTAJ.

Nie definiuje on szczegółowych metod analitycznych dla każdego typu badania, ponieważ można je znaleźć w istniejących opublikowanych tekstach (wskazówki podano w rozdziale 2).

AS13004 – PFMEA

AS13004 określa wymagania dotyczące identyfikacji, oceny, ograniczania i zapobiegania ryzyku w procesie produkcyjnym.

AESQ propaguje (w końcu) metodę PFMEA, podpartą PFD (Process Flow Diagram). O obu tych metodach możesz przeczytać u mnie na blogu.

Do tej pory, co firma to inna metoda analizy ryzyka, oparta, tak czy owak, na PFMEA, ale ze swoimi niuansami. Teraz mamy jedno narzędzie, sprawdzone w boju w wielu firmach.

AS13006 – SPC

AS13006 określa wymagania dotyczące metod sterowania procesem w celu utrzymania zgodności wyrobu.

Metodą zdefiniowaną jest SPC, czyli statystyczne sterowanie procesem. Norma definiuje narzędzia wspomagające oraz określa wskaźniki stabilności procesu.

SPC to metoda z powodzeniem stosowania w branżach motoryzacyjnych, RTV i AGD i ogólnie produkcji seryjnej.

Kluczowe jest określenie charakterystyk do sprawdzenia, zdefiniowanie częstotliwości pomiarów i planu działań. SPC powinno być poprzedzone wykonaniem MSA.

AS13100, a AS9145

Jest jeszcze standard AS9145 – czyli APQP. APQP to zaawansowane planowanie jakości produktu, co oznacza określenie metod i narzędzi w zapewnieniu jakości produktu od momentu konceptu do produkcji seryjnej.

APQP zawiera 5 faz, które uwzględniają tak jakby w sobie standardy i narzędzia AS13000-AS130006. Ilustracja, która jest na górze tego artykułu, ładnie to przedstawia.

O samym APQP (które również pochodzi z motoryzacji), możesz poczytać na moim blogu TUTAJ

Podsumowanie

Myślę, że dobrze się stało w przemyśle lotniczym. Uważam, ze taka unifikacja wymagań w łańcuchu dostaw to duże uproszczenie pracy wielu dostawców, ale też możliwość WYMAGANIA takiej samej jakości. Pracując przez 8 lat w sektorze jakości dostawców części do silników odrzutowych, dostrzegałem spore problemy w zapewnieniu różnych wymagań dla np. Rolls-Royce’a, MTU, GE, Pratt&Whitney. Doprowadzało to do sytuacji, że w u jednego dostawcy istniały różne procedury zatwierdzania, odbioru części, nadzorowania dokumentacji. Wygląda na to, że teraz to wszystko będzie łatwiejsze.

Jeżeli masz jakaś pytania odnośnie tych wymagań, zachęcam do dyskusji lub kontaktu.

Leave a Comment: